Tien manieren om je proofreader tot wanhoop te drijven

I do my best proofreading after I hit send.

De taak van een proofreader is om het werk van een schrijver te corrigeren. Een mooie tekst maakt ons gelukkig, maar er zijn ook teksten die ons kippenvel bezorgen. Hoe drijf je je proofreader zo snel mogelijk tot wanhoop?

1. Sluit niet aan bij de doelgroep

Net als een acteur verplaatst een schrijver zich voortdurend in de schoenen van anderen. De ene keer vertegenwoordig je een elektronicazaak, de andere keer een modesite. Dat vereist fijngevoeligheid en inlevingsvermogen. Door niet aan te sluiten bij de doelgroep sla je de plank mis. Ambtelijke taal bij een belwinkel is een no go.

2. Negeer de briefing

In de briefing staan verzoeken als: “gebruik geen u” of: “zorg ervoor dat keywords op een natuurlijke manier verwerkt worden in de tekst”. Veel schrijvers doen helaas toch het tegenovergestelde. Ze spreken de klant steevast met u aan, of leveren een troosteloze opsomming van keywords af.

3. Ga direct los op je toetsenbord

Dan is er nog het spreekwoordelijke tekstkanon. Dit type schrijver heeft geen boodschap aan briefings, maar gaat direct los op zijn of haar toetsenbord. In plaats van kwalitatieve content te creëren, wil hij/zij namelijk vooral zoveel mogelijk bulk afleveren. Maar snelheid gaat uiteindelijk ten koste van de kwaliteit.

4. Duik onder in de grote massa

Proofreaders moeten vaak veel teksten in korte tijd lezen. Dat vereist langdurige concentratie. Teksten die op een positieve manier opvallen, houden je proofreader wakker. Het omgekeerde is natuurlijk ook waar. Wil je je proofreader slaap bezorgen, duik dan onder in de massa.

5. Wees vaag en langdradig

Één van de grootste ergernissen van proofreaders is cryptische zinnen. Goede content is vooral simpel, duidelijk en relevant. Het is zaak om in korte tijd de aandacht van de bezoeker te trekken. Vage en langdradige verhalen zijn de snelste manier om potentiële klanten te doen afhaken.

6. Gebruik eindeloze zinnen met veel komma’s

Zinnen met een veelvoud aan komma’s zijn voor veel proofreaders een ware nachtmerrie. Een voorbeeld:

“In Maastricht vindt u bij onze schoenenwinkel, die gekenmerkt wordt door een gezellige sfeer en een ruim assortiment, altijd de laatste trends op schoenengebied”.

Bepaald geen catchy zin om te lezen, nietwaar? De oorzaak van alle omslachtigheid is dat de schrijver teveel informatie in één zin wil proppen. Je kunt er dan beter twee zinnen van maken. Vergelijk het maar eens:

“Bij onze schoenenwinkel in Maastricht vindt u altijd de laatste trends op schoenengebied. Het filiaal wordt gekenmerkt door een gezellige sfeer en een ruim assortiment.”

7. Schrijf passief

Ook passieve zinnen zijn geen feest voor je proofreader. Zo’n schrijfstijl maakt je boodschap al snel minder persoonlijk. De handelende persoon wordt dan letterlijk naar de achtergrond geschoven. Vergelijk het verschil maar eens.

Een passieve zin:

“Persoonlijk advies kan worden verkregen bij één van onze medewerkers”.

Een actieve zin:

“Onze medewerkers staan klaar om u persoonlijk advies te geven”.

8. Schrijven is toevoegen

Het grote geheim achter een goed leesbare tekst is het credo ‘Schrijven is schrappen’. Teveel franjes en overtollige informatie leiden namelijk af van de essentie. Teksten met dubbele inhoud, een veelvoud aan herhalingen of een eindeloze hoeveelheid superlatieven maken het de lezer niet gemakkelijk.

9. Gooi alle structuur overboord

Een goede tekst heeft tot doel de lezer relevante informatie te verstrekken. Bij sommige teksten raak je als proofreader echter al snel de draad kwijt. Waarschijnlijk geldt dat ook voor de schrijver, die door de bomen het bos niet meer zag. Hoe krijgt een tekst structuur?

Een ronde tekst

Een ‘ronde’ tekst is de sleutel tot structuur. Dat begint bij een heldere introductie van het onderwerp, een zorgvuldige uitwerking en een sluitende conclusie. Teksten zonder structuur zijn als een donker doolhof voor de lezer. Je blijft eindeloos ronddolen, en je weet nooit waar je uitkomt.

10. Til niet aan taalvoutjes

Wist je dat proofreaders lange dagen doorbrengen met het corrigeren van spel- en schrijffouten? Klanten lezen namelijk minder snel over spelfoutjes heen dan je misschien denkt. Grote kans dat ze denken: als dit bedrijf al niet fatsoenlijk kan schrijven, hoe weten ze dan waar ze het over hebben?

Dit zijn de zes meest gemaakte taalfouten:

De D-T fout

“Nauwkeurig scheid hij zijn afval”. Een dergelijke d-t fout is zó gemaakt. Een goede tip van mijn oude schoolmeester: vervang het werkwoord in dezelfde vervoegingsvorm eens door het werkwoord ‘lopen’. Komt er dan een t achter? Prima, dan is dat bij het desbetreffende werkwoord in de zin ook het geval.

Verleden tijd of tegenwoordige tijd

Onlangs nog gelezen: “In 2006 besluit hij zijn eigen ontwerpstudio op te richten”. Wat klopt hier niet? Het jaar 2006 behoort tot het verleden. ‘Besloot’ is dus juist. Schrijvers die werkwoordstijden door elkaar halen, stellen hun proofreaders al snel voor een flinke puzzel.

Die of dat

Niet alleen d-t fouten, maar ook aanwijzende voornaamwoorden houden je proofreader uit zijn slaap. De verwarring van ‘die’ en ‘dat’ is een klassiek voorbeeld. Want wat gebruik je nu wanneer? Het woordje ‘dat’ verwijst in de regel naar ‘het’-woorden. Bij een ‘de’-woord gebruik je ‘die’.

Verkeerd gebruik van hoofdletters

“Geniet van een gezellige TV-avond in een stoel van le corbusier”. Wat klopt hier niet? Het woord ‘tv-avond’ wordt met kleine letters geschreven, evenals afkortingen als cv en cd. Merk- en persoonsnamen (of afkortingen daarvan) krijgen een hoofdletter, tenzij nadrukkelijk anders aangegeven.

Samenstellingen

Het Nederlands is een synthetische taal, wat wil zeggen dat woorden zoveel mogelijk aan elkaar worden geschreven. Veel schrijvers laten zich echter graag inspireren door het Engels, waarbij spaties gebruikelijk zijn. Terwijl je in het Engels ‘risk analysis’ schrijft, is de correcte Nederlandse vorm ‘risicoanalyse’. Hetzelfde geldt voor ‘driesterrenrestaurant’.

Wel of geen ‘n’?

“Beide handvatten bieden houvast”. Maar: “Geen van beiden wist wat er zou gaan gebeuren”. De vuistregel: als woorden als ‘beide’, ‘sommige’ of ‘enkele’ verwijzen naar dingen of zaken, worden ze zonder ‘n’ geschreven. Betreft het echter een onderwerp, dan zijn we je dankbaar als je een ‘n’ noteert.

Scoor topresultaten

Proofreaders zijn geen spellingfetisjisten, maar mensen met een passie voor taal. We genieten van goed geschreven stukken, maar slordig geschreven teksten doen ons knarsetanden. Ze worden dan ook in revisie gestuurd, of ze krijgen een dikke min. Goed werk daarentegen wordt beloond. Soms zelfs met sterren of een kroontje!

Word onze favoriet

Wil jij binnenkort tot onze favorieten behoren? Tuimel dan niet in de valkuilen in deze blogpost, maar maak de automatische spellingscontrole en de Nederlandse Woordenlijst tot je beste vriend. Lees je teksten goed door voordat je deze indient… en vergeet niet: een goede tekst is meer dan een vlekkeloze spelling alleen. Veel succes!

Geschreven door Nimwegen


Comments

  1. Marc - 9 February, 2017 @ 09:33

    Duidelijk en informatief artikel. Goede feedback, in feite. Uitgeprint en ingekaderd … .

Leave a Reply

Your email address will not be published / Required fields are marked *